نخستين ماه رمضان در امریکا نیز در حال گذر است با این تفاوت که بوي افطار، كوچه هاي اطراف خانه ام را پر نكرده است. اینجا تنها چیزی که نمی آید بوی ماه مبارک رمضان است.البته نه اینکه فکر کنید در این کشور کسی روزه نیست بلکه بسیاری از مردم ایرانی، پاکستانی،هندی،آمریکایی و سایر مسلمانانی که در این کشورزندگی می کنند روزه هستند ولی باز هم بوی این ماه نمی آید و دیگردر هنگام افطار صدای اذان زنده یاد" مؤذن زاده اردبیلی " و ربنای" شجریان" به گوش نمی رسد. با خود گفتم حتما بايد بنويسم. از ماهي كه او را رمضان مي نامند و با خود كوله باري پر از توكل و دستاني كه آسمان را نشانه مي روند به ارمغان مي آورد. خیلی وقت بود که ننوشته بودم راستش دستم به قلم نمی رفت ویا به زبان عامیانه, نوشتنم نمی آمد ولی دوستان حسابی شرمنده ام کردند و من هم خجالت کشیدم و به خودم آمدم که هرچند کوتاه, ولی بنویسم .
به ياد ایران و افطار در روزنامه،خبرگزاری و ... افتادم. افطارهایي که اکنون تنها خاطراتی از آن بر جای مانده است .یادم می آید در ایران دَم افطار كه مي شد خيابانهای شلوغ تهران شلوغ تر از هميشه و رانندگی آدمها هم وحشيانهتر از هر موقعی مي شد.همه عجولبودند و میخواستند خودشان را زودتر بخانه برسانند و اين بار پای سفره افطاری بشينند.ولی خوب هميشه دم دمای اذان مغرب، آدم حال و هوای غريبی دارد به خصوص توی ماه رمضان كه حس مي كنید...

آیین سنتی ماه رمضان همپای تمامی اعیاد و و آداب سنتی در جهان ماهیت فرهنگی به خود گرفته است.در هر گوشه ی از جهان كه مسمانی هست ماه رمضان در ظرف فرهنگ بومی آن منطقه قرار می گیرد و آن چنان با سنت های محلی خو می گیرد كه به سختی می توان ماه رمضان را تنها یك مراسم دینی دانست.سنت روزه داری در تلفیق با فرهنگ و سنت های اجتماعی در هر جامعه ی شكلی خاص به خود گرفته است، بطوریكه آداب روزداری به جزئی از نشانه های مردم شناسی یك ملت تبدیل شده است.این آداب خوراكی های گوناگون و مراسم مختلفی از افطار تا سحر را شامل می شود. ولی خوب با فرارسیدن ماه رمضان،مسلمانان آمریکا نيز مانند تمام مسلمانان دنیا جهت برگزاری مراسم ماه رمضان در شهرهای بزرگ و کوچک در مساجد و خانه ها گرد هم می آیند. خانواده ها از فروشگاه های حلال خرید می کنند، تدارک غذای افطار می بینند، با هم نماز می خوانند و با هم افطار می کنند. دوستان در مسجد برای نماز و قرائت قران جمع می شوند. مخالفت ها و ناسازگاری ها با رفاقت و دوستی جایگزین می شوند. جامعه آمریکا ماه مبارک رمضان را با احترامی یکسان با بسياری دیگراز جشنهای مذهبی، که همه متشکل گستره وسیع معنوی و روحانی ایالت متحده می باشند، محترم می شمارد. ماه مبارك رمضان براي مسلمانان درآمريكا تا اندازهاي متفاوت از ديگر مسلمانان است، چراكه برخي از آنان به رغم روزهداري، بايد خود را با چهارچوبهاي كاري آمريكا نيز وفق دهند. مسلمانان در آمريكا در برگزاري مراسم ماه مقدس خود با مسائل گوناگوني روبهرو هستند، در حالي كه مسلمانان ديگر نقاط جهان، ريتم هماهنگي را ميگذرانند؛ خيابانها هنگام غروب خالي است، خانواده براي شام رمضان يا افطار، دور هم جمع ميشوند و تا نزديكي سحر بيدارند و ميدانند كه بعدا ميتوانند بخوابند، اما مسلمانان درآمريكا مجبورند اين مسائل را با زندگي آمريكايي وفق دهند.در كشورهاي مسلمان، همگي با هم افطار ميكنند و تجارت نيز با آن تنظيم ميشود، ولي در اينجا ما مجبوريم برنامه خاصي داشته باشيم ولی در هنگام کار بسياري از رؤسا به كارمندان مسلمان خود اجازه ميدهند تا در غروب آفتاب، بر روي باز كردن روزه بيرون بروند.

ماه مبارك رمضان براي مسلمانان درآمريكا تا اندازهاي متفاوت از ديگر مسلمانان است، چراكه برخي از آنان به رغم روزهداري، بايد خود را با چهارچوبهاي كاري آمريكا نيز وفق دهند. مسلمانان در آمريكا در برگزاري مراسم ماه مقدس خود با مسائل گوناگوني روبهرو هستند، در حالي كه مسلمانان ديگر نقاط جهان، ريتم هماهنگي را ميگذرانند؛ خيابانها هنگام غروب خالي است، خانواده براي شام رمضان يا افطار، دور هم جمع ميشوند و تا نزديكي سحر بيدارند و ميدانند كه بعدا ميتوانند بخوابند، اما مسلمانان درآمريكا مجبورند اين مسائل را با زندگي آمريكايي وفق دهند.در كشورهاي مسلمان، همگي با هم افطار ميكنند و تجارت نيز با آن تنظيم ميشود، ولي در اينجا ما مجبوريم برنامه خاصي داشته باشيم ولی در هنگام کار بسياري از رؤسا به كارمندان مسلمان خود اجازه ميدهند تا در غروب آفتاب، بر روي باز كردن روزه بيرون بروند.می دانید وقتی همه در حال خوردن و نوشیدن باشند (هر چند که در ایران هم زیاد این قضیه رعایت نمی شود)روزه داری برایتان سخت تر خواهد بود و شاید دلیل آن هم این باشد که فضای کلی حاکم بر این کشورعرفانی و روحانی نیست ولی در کنار این سختی هر کس که بخواهد می تواند به فرایض دینی اش عمل کند.بطور مثال در اینجا چهار مسجد وجود دارد که سه تای آن ویژه اهل تسنن و تنها یکی از آنها ویژه شیعیان است(البته باید اضافه کنم که در این مسجد نیز بیشتر افراد سنی رفت و آمد می کنند) و هر کدام از این مساجد هم برای خود برنامه های ویژه ای چون نمازجماعت،سخنرانی،آموزش قرآن،دعا و ورزش های گروهی زنانه و مردانه مثل فوتبال دارند که هر فرد بنا به سلیقه خود می تواند در این برنامه ها شرکت کند که البته در مسجد شیعیان که نامش "مرکز ایمان" و یا"ایمان سنتر" است شبهای جمعه دعای کمیل نیز برگزار می شود.ولی متاسفانه در این مسجد برخلاف مساجد اهل تسنن هر روز نماز جماعت برگزار نمی شود.

در این ماه برنامه مساجد تغییر کرده است بطور مثال در مساجد اهل تسنن هر روز سفره افطار پهن است و مسلمانان بعد از افطار کردن با خرما،شیر،آب،آب پرتغال به نماز جماعت می ایستند . بعد از آن نیز غذا داده می شود ولی متاسفانه مراسم افطاری در مسجد شیعیان هر روز اجرا نمی شود ولی در عوض در این مسجد احیای شبهای قدر برگزار شد هر چند که من خود به تنهایی احیا گرفتم ولی از قول یکی از دوستان برایتان تعریف می کنم:«برنامه هاي مسجد شیعیان در اينجا بر خلاف ايران بود. يعني ابتدا یک جز قرآن خوانده شد،بعد نماز مغرب و عشاء به جماعت شروع شد، پس از نماز شام صرف شد. (جاي شما خالي برادران هندي تدارک شام را ديده بودند، لذا قبل از اينکه روضهاي بخوانند، حسابي سـوختيم و اشکمان درآمد!پس ازآن دعای افتتاح، بعد سخنرانی"سید هادی القزوینی" در مورد شهادت حضرت علی(ع)،پس ازآن اعمال شب قدر،مناجات حضرت علی(ع)،دعای جوشن کبیر،دعای توبه و در نهایت دعای مکارم الاخلاق خوانده شد.»خلاصه این هم از برنامه های این مساجد بود هرچند که چاپ "امساکیه" از دیگر برنامه هایی است که در این ماه انجام می شود."امساکیه"به جدولی گفته می شود که درطول ماه مبارک رمضان برنامه زمانی هر شهروند مسلمان تعیین شده است و درآن ساعات اذان،سحر و افطار به او گوشزد می شود.

خودم هم خيلی مطمئن نيستم كه اين روزه گرفتنها بجز اثرات ظاهری كه بر تن و بدنم مي گذارد آيا روی روح و روانم كه اصلاً فلسفه روزهگرفتن هم همين بوده است اثری مي گذارد يا نه؟! به بقيه آدمها كاری ندارم كه قطعاً همهشان عابد و سالك و عارف و نماز شبخوان هستند و توی اين يك ماه هم به فيض اكمل خواهند رسيد ولی هنوز با خودم كمی مشكل دارم. هر چی كه هست اينی كه يكماه نخوری و غيبت نكنی و مثلاً نگاهت رو كنترل كنی اصل و اساس نيست. احتمالاً يک جورايی بايد مثل شكم و چربیهايی كه آب مي شود، روح و روانت هم صيقلی بشود و ...
|
+| نوشته شده توسط
هدیه ترقی در پنجشنبه بیست و هفتم مهر 1385
|